Proefnotitie: Grolsch CAL vs Grolsch Premium Pilsner

Kun je een pils brouwen met 30 procent minder calorieën, zonder dat het karakter verloren gaat? Grolsch denkt van wel. Met Grolsch CAL zet de brouwerij een opvallende stap in een nieuwe richting. 

Mijn eerste gedachte was eerlijk gezegd simpel: is dit niet gewoon Grolsch Premium Pilsner met wat extra water? Na een uitgebreide vergelijking tussen Grolsch CAL en Grolsch Premium Pilsner én een gesprek met meesterbrouwer Marc Janssen kan die gedachte direct naar het rijk der fabelen. Grolsch CAL heeft een eigen recept, een eigen brouwproces en vooral een duidelijke ambitie: een geheel nieuwe biercategorie op de kaart zetten.

Meer dan twintig proefbrouwsels

Ook Grolsch ziet dat consumenten bewuster omgaan met alcohol en voeding. Bieren met extra proteïne of elektrolyten ziet de brouwerij echter niet als de juiste richting. In plaats daarvan werd gekozen voor een klassiek gebrouwen bier met minder alcohol en minder calorieën. Al met al heeft het zo'n twee jaar en ruim twintig proefbrouwsels gekost om tot dit nieuwe bier te komen. Sinds deze week ligt het in de schappen.Voorlopig exclusief bij Albert Heijn. 

Natuurlijk gingen we gelijk naar Appie en kochten een blikje voor 1,15 euro. Tegelijk namen we ook een blikje  Grolsch Premium Pilsner mee. Die kost 1,05. Het nieuwe bier met minder alcohol en minder calorieën is dus tien cent duurder dan de reguliere Pilsener. Dat is opvallend, zeker omdat het om een introductie betreft. Dan wil je toch graag dat zoveel mogelijk kennismaken met je nieuwe product?!

Premium Lager

Voor deze proefnotitie hebben we beide bieren naast elkaar gezet. Daar mag je wat vinden. Dat vinden we zelf ook. Grolsch CAL is geen Pilsner maar wordt door Grolsch aangeduid als een Premium Lager. Met 30% minder calorieën (28 kcal per 100 ml tegen de pils 40 kcal per 100 ml) verwachten we op voorhand wat minder body, maar laten we geen conclusies trekken voordat er geproefd is.

Vergistbare suikers en Saphir

Door iets minder mout te gebruiken én tijdens het maischen meer vergistbare suikers te vormen, kan de gist vrijwel alle suikers omzetten. Daardoor blijven minder restsuikers achter en ontstaat, samen met het lagere alcoholpercentage, een bier met minder calorieën. Daarnaast werd gekozen voor de aromahop Saphir, een Duitse hopsoort die elegante aroma's afgeeft en daardoor prima past bij een bier als Cal. Als bitterhop werd Hercules gebruikt, die we ook kennen van de Grolsch Premium Pilsner. De bitterwaarde van Grolsch Cal ligt een fractie boven de 15 IBU. Dat is zo'n 30% lager dan de Pils. 

Het zicht

We gaan het bier eindelijk inschenken. Dat doen we op de aanbevolen temperatuur van zo'n 5 graden Celsius. Grolsch CAL heeft een minder riante witte hoed dan de Pils. Het schuim is wat grover van structuur, hetgeen de schuimstabiliteit niet ten goede komt. De schuimkraag van Cal scoort een voldoende, maar toch minder dan de Pils. Qua kleur lijken de bieren weinig verschillend, al lijkt Grolsch Cal een tikkeltje donkerder, waarschijnlijk het gevolg van de gebruikte moutsoorten.

De neus

Steek je je neus vaak in een moderne IPA, dan moet je bij CAL echt je best doen. In de tweede ronde, als de temperatuur van het bier wat is gestegen, ruiken we meer. Het zijn tonen van zoet geel fruit, denk aan gele appels. De aroma's zijn zo dun en subtiel, dat automatisch het woord 'elegant' opkomt. Onderliggend ruik je tonen van mout, die aan vers goudgeel stro doet denken. Zoet is in de geur bovenliggend. Grolsch Premium Pilsner is echt anders. Daar steekt het woord 'robuust' de kop om. Sterke tonen van mout en hop geven dit bier zijn herkenbare karakter. 

De smaak

Uiteindelijk draait het natuurlijk vooral om de smaak. We nemen een slok, houden het even vast in de mond en slikken dan pas door. De eerste slok is opvallend zacht. Geen uitgesproken moutigheid, geen stevige hopbitterheid. Alles draait om subtiliteit. Het gele fruit, dat we in de neus hadden, komt terug in de smaak. Heel even steekt een kleine bittertje zijn kop op, maar die is net zo snel weer verdwenen. De nasmaak is kort. 

Pas wanneer je direct terugschakelt naar Premium Pilsener wordt duidelijk hoeveel invloed alcohol, bitterheid en body hebben op de totale smaakbeleving. Premium oogt niet alleen robuuster, maar smaakt ook voller, krachtiger en heeft een veel krachtigere nasmaak. Neem je dan weer een slok Grolsch CAL, dan valt vooral op hoe licht het mondgevoel is. Deze vergelijking laat zien hoeveel invloed alcohol en restsuikers hebben op body, mondgevoel en smaakintensiteit. Nou is het natuurlijk niet helemaal eerlijk om na een krachtige Pils weer een slok Cal te nemen met z'n elegante, subtiele karakter. Dat moet gezegd worden.

Conclusie

Grolsch hoopt een nieuwe biercategorie op de kaart te zetten en daarmee een nieuwe doelgroep aan zich te binden. Ik vermoed dat het vooral de twintigers zullen zijn, die mogelijk aangesproken worden door Grolsch CAL. Ik vind het leuk, minder calorieën en wat minder alcohol. Maar dat zijn voor mij niet de belangrijkste zaken. Er zijn momenten dat ik bewust Pils drink. Dan wil ik een dorstlesser met smaak en een bittere afdronk. De voordelen van minder alcohol en minder calorieën wegen voor mij hier niet op tegen de mindere smaak. Maar ik ben een ervaren pilsdrinker van 50+, die waarschijnlijk niet direct in de doelgroep valt. 

Tot slot

Een nieuw marktsegment ontstaat niet vanzelf. Alcoholvrij bier had jaren nodig om volwassen te worden. Ook IPA's werden niet in één zomer populair. Als Grolsch werkelijk gelooft dat caloriearm bier een blijvende categorie wordt, vraagt dat om een lange adem, forse marketinginvesteringen én concurrentie van andere brouwers. Eén merk alleen bouwt geen markt.

Deze introductie is wat mij betreft een valse start. Als bierjournalist viel mijn oog toevallig op de introductie van Grolsch CAL. Dat verbaast me. Wie een nieuwe biercategorie wil creëren, mag best wat harder op de trom slaan. Zeker wanneer je als brouwerij twee jaar aan een nieuw bier hebt gewerkt. Het bier verdient aandacht. De introductie had dat misschien nog iets meer mogen uitstralen.

En dan de smoel van het nieuwe bier. Ik vind het een gemiste kans. Natuurlijk wil je de claim 30% minder calorieën tane zien. Dat snap ik heel goed. Maar de manier waarop verdient geen schoonheidsprijs En dan heel groot 28 kcal per 100 ml vermelden. Dan denk je dat de gemiddelde consument weet dat een reguliere Pils 40 kcal heeft!? Ik denk dat Grolsch de bierconsument overschat. 

De gedachte om geen 'gezonde toevoegingen' te doen aan bier, zoals extra proteïne of wie weet straks vitamine C., snap ik. De gekozen weg van Grolsch om een bier te ontwikkelen tussen alcoholvrij en Pils in snap ik ook. Daar zit mogelijk een grote markt. Dat zou Grolsch CAL kunnen zijn. Wat ik niet snap is dat als je met zulke grote ambities naar buiten komt, je op deze manier je nieuwe 'trots' lanceert. Het wachten is op de echte introductie in alle retail en horeca. 

Bierista proeft het nieuwe bier van Grolsch, de Grolsch Cal. Wij zetten deze calorie-arme Lager tegenover de Grolsch Premium Pilsner.