Proefnotitie: Hertog Jan Ongekend – codenaam HJA15/1

LET OP – SPOILER ALERT: Onderstaand worden smaken gedeeld van de Hertog Jan Ongekend  – HJA15/1. Het bier nog niet geproefd? Bewaar dit stuk wellicht tot na het proeven, mits dit eenmalige brouwsel nog verkrijgbaar is natuurlijk. 

door Bas Schampers 

De komende tijd zal Hertog Jan drie maal een eenmalig brouwsel op de markt brengen. Drie maal slechts 1 ketel. Drie maal gebotteld in de kenmerkende zwarte kruik, zonder etiket, enkel een labeltje over de kroonkurk met daarop de wettelijk verplichte informatie. Oh, en een kleine, mysterieuze zwarte enveloppe. Als de smaak net zo goed is als de marketing van dit bier, dan staat ons een pareltje te wachten.

Eerst proeven

We weten dus niet wat we gaan drinken. Op de enveloppe staat de tekst: “EERST PROEVEN, DAN ONTDEKKEN. LET OP: OPEN NA HET PROEVEN DE ENVELOPPE”. Het labeltje over de kroonkurk verraadt iets meer: 8,4% vol. en gerstemout en tarwe. Als het aan Hertog Jan had gelegen had dat er waarschijnlijk niet eens opgestaan, maar het is nou eenmaal wettelijk verplicht.

Serveertemperatuur

Omdat ik niet weet wat ik ga drinken, houd ik qua serveertemperatuur maar even rekening met het alcoholpercentage. Dertig minuten voor serveren gaat de kruik uit de koelkast. Bij de eerste slok zal het bier rond de 8°C zijn.

Heeft het bier nagisting? Ik weet het niet. Uit voorzorg schenk ik het bier zeer zorgvuldig uit, de bodem in eerste instantie apart, zodat we de mogelijkheid hebben het eerst los van elkaar te beoordelen. Deze bodem is ietwat troebeler dan de inhoud van de uitgeschonken glazen. Het eerste wat opvalt is natuurlijk de kleur. Kastanjebruin bier, mistig, tegen troebel aan. Waarschijnlijk dus ongefilterd. Voor de bierkenners, ik schat de kleur op 50 tot 55 EBC. De schuimkraag is medium van structuur, doch stevig en heeft een lichte karamelkleur.

Koriander en laurier

In de neus treffen we tonen van karamelzoetheid en een aangename moutaroma. De aroma’s zijn echter niet al te heftig. Misschien is het bier toch nog iets te koud. Nu we de kleur ook hebben mogen aanschouwen, zou dat best wel eens kunnen.

De eerste slok doet me denken aan een combinatie tussen een bock en iets wat tussen een dubbel en quadrupel in zit. Ik proef een aangename karamelzoetheid, die gecomplementeerd wordt met aangename gebrande bitters en zachte hopbitters in de verte. Tevens doet het denken aan koriander en laurier. De alcohol is op een aangename manier licht aanwezig.  De afdronk is lang maar vooral ook droog. De zachte bitters blijven op een aangename manier hangen.

Gevoel dat er iets mist

Toch heb ik het idee dat het iets mist. Ik besluit het bier iets op te warmen in de handpalm en het residu, dat ik eerst apart had gehouden bij te schenken. Het bier wordt volmondiger en krachtiger in alle opzichten. Een vollere body, goed in balans. De mout komt extra naar voren. Hier kunnen we wel van genieten, zeker nu het weer ons zo in de steek laat.

De enveloppe gaat open

Tijd voor de enveloppe. Het zegel wordt verbroken. Er zit een opgevouwen brief in. Op de achterkant van het dichtgevouwen stuk krijgen we meteen wat meer informatie. Naast de brouwtijd (8 uur) en de lagering en vergisting (beide 7 dagen) krijgen we de wetenschappelijke informatie. Een IBU van 19,53 wat de lichte hopsmaak in de achtergrond doet bevestigen. Ook bij de EBC had ik het bij het rechte eind: 50,6. Verder zien we dat het bier niet gefilterd is en een stamwortgehalte van 19,1° Plato heeft. Over nagisting wordt niks gezegd, ondanks dat het onderste uit de kruik wat troebeler was dan de eerste twee glazen.

Brouwer Roland

In de brief zelf worden we getrakteerd op wat insight information. Brouwer Roland heeft een unieke combinatie willen neerzetten. Enerzijds warm en vol, anderzijds sprankelend en zonnig. “Het warme en donkere element ontleent HJA15/1 aan ons eigen Hertog Jan-prestigemout” wat onze neiging naar de quadrupel doet bevestigen. “De speelse tegentonen komen van een vrucht en een kruid”. Schil van een sinaasappel en kruidigheid van koriander wordt me verteld. Dat laatste haalde ik er wel uit, het eerste was me niet opgevallen.
Verder krijgen we nog wat informatie over dit unieke project van Hertog Jan. Bijvoorbeeld de uitleg van de code op het label: HJA15/1. De A staat voor Arcen, 15 voor het jaartal en de 1 voor de eerste van het jaar. Er volgen er dit jaar nog drie.

Geslaagde missie

Concluderend zijn we aangenaam verrast. Het bier heeft de mooie donkere karaktereigenschappen van de befaamde Grand Prestige, zonder direct als een bom in te slaan. De combinatie van warm en vol en sprankelend en zonnig is een geslaagde missie geweest.

Ik ga op zoek naar meer flessen om in de kelder op te bergen. Graag tot de HJA15/2!

Deze blog is geschreven Bas Schampers. Bas is bierkenner en verzorgt horecatrainingen en trainingen op het gebied van gastvrijheid. Meer over Bas en zijn activiteiten vind je op www.baspitality.nl.

Dit is een onafhankelijke blog; er is niet betaald voor deze publicatie. 

Hertog Jan Ongekend

Hertog Jan Ongekend

De komende tijd zal Hertog Jan drie maal een eenmalig brouwsel op de markt brengen. Drie maal slechts één ketel. Drie maal gebotteld in de kenmerkende zwarte kruik, zonder etiket, enkel een labeltje over de kroonkurk met daarop de wettelijk verplichte informatie. Oh, en een kleine, mysterieuze zwarte enveloppe
Blijf op de hoogte

Meld je aan op de nieuwsbrief voor tips en de nieuwste weetjes.