Op bierreis naar de wintersport

Rond deze tijd van het jaar rijden er week na week vele duizenden Nederlanders richting de Alpen voor een skivakantie. Ik reed daar pas geleden ook en aangezien ik over de volle afstand bijrijder was had ik alle tijd om rond me heen te kijken. Met bier altijd ergens in het achterhoofd valt het dan onderweg al snel op als je langs enkele bierwalhalla’s trekt.

door Marcel Haas

Voor de verveelde bierliefhebber op weg naar Oostenrijk hier even een greep uit de selectie van wat je zoal tegenkomt. Ogen open onderweg! Uiteraard zal de reis naar de skivakantie niet voor iedereen hetzelfde zijn, dit is slechts een selectie van wat ik zelf toevallig tegenkwam. Mijn reis begon in Leiderdorp, en via Utrecht, Eindhoven en Venlo zijn we Duitsland binnengereden, waar we links van de Rijn zijn afgedaald. Via Mannheim en Stuttgart kwamen we bij München en van daaruit zijn we verder gereden om bij Salzburg Oostenrijk binnen te komen. Vanaf daar was het niet ver meer.

Lokale en globale bekenden

Nog geen tien minuten onderweg moet je al goed je best doen om de enorme brouwfabrieken (maar noem ze ter plekke vooral niet zo!) van Heineken bij Zoeterwoude niet te zien. Ook al is het niet de favoriet van de meeste bierliefhebbers, de b(r)ouwwerken blijven een imposant geheel. Meer dan een miljard liter bier wordt er jaarlijks gebrouwen en naar 160 verschillende landen verscheept. Het complex is bijna een stad op zich. Nog voordat je even verderop de snelweg op gaat rij je op letterlijk 100 meter van nog een Nederlandse gigant. Niet zo zeer in volume, maar toch zeker in faam onder de craftbeerdrinkers staat Brouwerij De Molen in Bodegraven hoog op het lijstje. Vanaf de N11 zie je er weinig van, maar een trots Nederlands bierhart kan er even sneller van gaan kloppen. Om niet al te veel woorden te besteden aan de Nederlandse brouwerijen waar we allemaal nog redelijk in de buurt kwamen (Nederlandse bieren krijgen na de wintersport wel weer aandacht!) knallen we snel de Duitse Autobahn op.

Bier onderweg in Duitsland

Om bier hoef je onderweg in ieder geval niet verlegen te zitten, aangezien elk benzinestation een flinke selectie bieren verkoopt, gekoeld en meestal in blikken van fatsoenlijk formaat. Voordat je voor een verrassing komt te staan: van middernacht tot 7 uur ’s ochtends gaat deze verkoop even ‘on hold’, alsof het voor de bijrijder dan ineens wel een slecht idee is om een versnapering te nuttigen. Ook op de bordjes boven de weg kom je overigens een hoop bekends tegen. Nog maar net in Duitsland rij je vlak langs Düsseldorf, de thuisbasis van de Uerige Brauerei. Een prachtig gebouw aan de Rijn, waar veel van de bieren van het type Altbier zijn, een stijl die in deze omgeving zijn oorsprong vindt. De naam komt van de oude brouwstijl: in een vroege variant van het Reinheitsgebot mochten bieren niet in de zomer gebrouwen worden. In de winter werd dan vaak ondergistend bier gemaakt. In de regio rond Düsseldorf gold deze wet niet en hier werd in de zomer, als het te warm was voor ondergistend bier, bovengistend bier gebrouwen. Later werd de wet versoepeld, maar na de landelijke invoering werd bovengistend bier als “old school bier” bestempeld: Altbier.

Die andere bovengister

Niet veel zuidelijker ligt Keulen, de thuisbasis van het Kölsch bier. Eveneens van hoge gisting, maar veel lichter van kleur. De eeuwenoude rivaliteit tussen beide steden vertaalt zich nog steeds in fanatieke aanhangers van een beider biersoorten. In Keulen bevindt zich ook brouwerij Braustelle, die een voor Duitse begrippen zeer gevarieerd menu kent. Waar veel traditionele brouwerijen zich nog immer voornamelijk op pils, Weizen en varianten daarop richten, vind je hier op de kaart naast Altbier, Kölsch en Berliner Weissbier bijvoorbeeld ook IPA’s, Imperial Stouts, Scottish Gruit, English Porter, American Wild Ale en Gose. Een lijstje dat de conservatieve Duitser wellicht laat gruwelen.

Hop Fields Forever

Verder richting het zuiden hoef je de snelweg niet eens af om je dicht bij de elementen te voelen. In de strook België – Zuid Duitsland – Tsjechië groeit hop wat fijner dan in andere klimaten. Dit verklaart wellicht ook de overmatige populariteit van bier in die streken. Op weg naar de Alpen kruis je die baan en als het seizoen wat warmer wordt dan wanneer de skivakanties zijn dan liggen de hopvelden er hier fantastisch bij. Rond de krokusvakantie zijn de velden wat kaal, maar dat laat je wel extra goed het oppervlak waarderen. Zij die wel eens brouwen weten hoe weinig van het plantje nodig is voor een goed hoparoma en met deze uitgestrekte velden ga je je bijna verbazen over de dreigende tekorten aan deze grondstof. Ik ben nog nooit zo ver gegaan om een hop veld in te rennen en m’n neus eens goed op te halen. Ik ben stiekem best benieuwd hoe dat is…

Duits Bierwalhalla

Beieren is het onmiskende bierwalhalla van Duitsland. Je kan er kruipend van brouwerij naar brouwerij en de lijst van Top 100 bieren uit Duitsland op RateBeer wordt zowel aangevoerd als gedomineerd door producten uit deze regio. Menig vakantieganger zal een stukje file meepakken op de ring van München, een snelweg die rondom een schat aan topbrouwerijen ligt: Schneider Weisse, Paulaner, Spaten, Löwenbräu, Augustiner-bräu en het immer gezellige en uiterst pittoreske Hofbräuhaus. Ik vergeet er vast een paar. Dat komt doordat ik mijn hoofd net buiten de ring zit. Het populairste bier, volgens RateBeer, uit Duitsland is Weihenstephaner Hefeweissbier en ook dat ligt op een steenworp afstand van de ring. Wanneer je alweer iets verder München bent zie je een (stukje van een) bekende naam op een wegwijsbord: Aying. De Ayinger Celebrator Doppelbock is mijn onbetwiste favoriet van onze oosterburen. Het bokje aan een touwtje om de flessenhals draagt daar stiekem toch een beetje aan bij.

De laatste kilometers

Wanneer we eindelijk de Oostenrijkse grens passeren duurt het niet lang meer. Salzburg was de laatste fatsoenlijke stad die we tegenkwamen voordat we bij de skigebieden aankwamen. Het bier dat in menig après-ski bar geschonken wordt, Stiegl, wordt hier gebrouwen. Overigens is er in Oostenrijk een hoop interessants te beleven wat bier betreft, daarover later wellicht meer. Ik heb onlangs iemand horen zeggen dat je in Oostenrijk moet zijn als je de ware rijkdom van de Duitse biercultuur wil leren kennen. Ik was daar echter om van een berg af te glijden en wat bier betreft ging het die week meer om kwantiteit dan kwaliteit. Weer eens wat anders.

Blijf op de hoogte

Meld je aan op de nieuwsbrief voor tips en de nieuwste weetjes.