Ceaux Brew verkoopt bieren met een idee

Is het een brouwerij? Is het een éénmanszaak? Of toch gewoon een uit de hand gelopen hobby? Eigenlijk is het Utrechtse CEAUX Brew van alledrie een beetje.

door Frans de Bondt

Op het visitekaartje van Ko Hendriks staat ‘Chief of everything’ bij CEAUX Brew. Waar ik CEAUX schrijf in dit stuk, kan je ook Ko lezen en andersom. Maar zelden is een titel zo veelzeggend als deze. Immers is Ko sinds 2013 de oprichter en eigenaar, maar ook de brouwmeester, gediplomeerd keurmeester en de enige die alles regelt.

Samenwerking

Ko is een sociaal man, want hij zoekt graag de samenwerking. Dat moet ook wel, want hij bezit geen brouwerij, maar laat zijn bieren brouwen bij andere microbrouwerijen. Met het nadruk op het meervoud, want de ene brouwerij is beter om het ene bier te brouwen, en de andere weer voor wat anders. Als huurbrouwer voelt Ko zich lekker vrij van verplichtingen. Mensen met een eigen brouwerij worden er immers in hun bestaan afhankelijk van, en als het groter groeit ook nog verantwoordelijk voor het inkomen van anderen.

Minibrew

Met een jaarlijkse productie van 150 hectoliter zou het ook niet mogelijk zijn om ervan te leven. Daarom is Ko in het dagelijks leven ook nog lid van een samenwerkingsverband dat de ‘Minibrew’ ontwikkelt. Stel je een Senseo voor, waar bier uit komt. En niet zomaar bier, maar speciaalbier naar een beproefd of zelfs eigen recept, dat dit apparaat vooraf geheel automatisch ter plekke voor je heeft gebrouwen. En die je kunt bedienen via je smartphone. Een geweldige uitvinding natuurlijk. Hij bestaat! Sterker nog, Ko Hendriks is ervoor verantwoordelijk dat er ook nog goede kwaliteit bier uit komt. In de zomer van 2017 moet de Minibrew op de markt komen voor 1199 dollar. Snelle beslissers kunnen nu in de voorverkoop nog de hand leggen op beperkt aantal exemplaren voor 899 dollar.

CEAUX bieren

Niet dat CEAUX Brew geen serieuze zaak is. Ondanks de kleine productie zijn CEAUX bieren van bijzondere kwaliteit. Ko Hendriks maakt alleen bieren die hij zelf lekker vindt. Logisch natuurlijk. Maar wat Ko lekker vindt, is beslist niet doorsnee. Hij is echt op zoek naar uitzonderlijke combinaties. CEAUX Cane is een ‘smoked-pepper-imperial-pale-ale’. Hallo?! Inderdaad, en het smaakt exact zoals dat klinkt. Met recht imperial, met een alcoholpercentage van 10%. Maar voorzichtig met dit bier! Door de zoete basissmaak heb je minder snel door hoe sterk het is. Het aroma van de rookmout valt aanvankelijk het meest op, zowel in de neus als in de mond. Maar na een paar slokken komt de hoppige nasmaak naar voren, met nog iets anders…. Peper! Het is subtiel aanwezig, waardoor dit bier een aangename, complexe, maar goed uitgebalanceerde mix is van bijzondere smaken.

Ceaux Cane

CEAUX Cane is een mooi helder, amberkleurig bier. Ko legt uit dat de helderheid het gevolg is van het bottelproces onder koolzuurdruk, waardoor nagisting op fles niet nodig is. Het hoge alcoholpercentage zou bij nagisting een groot gistdepot tot gevolg hebben, wat een troebel bier tot gevolg kan hebben. De toevoeging ‘Cane’ aan de naam is niet alleen een woordgrap, maar verwijst ook naar de ruwe rietsuiker, die als ingrediënt aan dit bier is toegevoegd. CEAUX Cane is niet een bier wat je als beginnende brouwer zomaar ontwikkelt. Eigenlijk is het als grap begonnen, met zulke extreme smaken dat Ko dacht dat verder niemand dat lekker zou vinden. Maar inmiddels is het wel CEAUX’s best lopende bier. Een bewijs dat er zeker meer liefhebbers voor zijn dan alleen Ko zelf (en ondergetekende).

Ceaux Bastard

CEAUX Bastard is het eerste bier waar Ko in 2013 mee begon. Het is bedoeld als alternatief voor het doorsnee pils, met uiteraard veel meer smaak. Dat is zeker gelukt. CEAUX Bastard is een smaakvol bier met een stevige schuimkraag. De hop is duidelijk aanwezig met de bekende fruitigheid van de Amerikaanse soorten. Daarmee gaat het bier richting een IPA, maar de hopsmaak is minder overheersend, waardoor de moutigheid met zijn iets zoetige afdronk ook goed tot zijn recht komt. Het bier is dan ook een echte ‘bastard’, volgens CEAUX een verwijzing naar de Duitse mout, de Amerikaanse hop en de Engelse gist, oftewel ‘das Beste of three worlds’.

Amerikaanse hoppen

Ik vroeg Ko naar zijn mening over de Amerikaanse hop, die in de speciaalbieren zo’n hoge vlucht genomen heeft. Hij erkent dat je inmiddels goed moet zoeken om bieren te vinden met traditionele Europese hop. Maar juist dat fruitige brengt ook wat extra’s in de smaakbeleving. En tenslotte brouwt hij wat hij zelf lekker vindt. En vergeet niet dat het recept voor CEAUX Bastard alweer vier jaar oud is. Ko ziet deze trend overigens alweer afnemen, om plaats te maken voor nieuwe trends, zoals de zure bieren (‘waaronder ‘brett’ bieren, genoemd naar de wilde gisten van de brettanomyces familie) en de ‘bourbon barrel ales’.

CEAUX Breakfast Stout

Na CEAUX Bastard is de Breakfast Stout gekomen. Zo genoemd vanwege de havervlokken die als ingrediënt worden toegevoegd, maar die je normaal natuurlijk in de muesli vindt. Van Ko mag je dit biertje dan ook bij het ontbijt nemen, of op elk ander moment van de dag. Dat ga ik zeker nog een keer doen, want helaas heb ik deze nog niet kunnen proeven.

Seizoensbieren

Verder heeft CEAUX nog twee seizoensbieren, die Ko ontwikkeld heeft in samenwerking met ‘The Chocolate Explorers’, een Utrechtse chocolademaker. Mesjokke is het merk van deze kleinschalige onderneming. Mesjokke I is een winterbier, een ‘California Steam Ale’. Als ware bierentymoloog verklaart Ko dat Steam Ale als biertype is ontstaan toen Beierse immigranten in het westen van de Verenigde Staten hun beproefde pils wilden blijven brouwen, met dezelfde ingrediënten en dezelfde ondergistende gist. Echter zonder de koele kelders en grotten waar het oorspronkelijke pils zo koel in kon vergisten. Door de hogere vergistingstemperatuur gaat het gist tekeer alsof het ‘stoomt’. Het bier is gelagerd op cacao nibs: half geraffineerde, ruw gebroken cacaobonen, waardoor het zijn specifieke smaak krijgt.

Mesjokke II is een zomerbier, een weizen, met toevoeging van echte cacao. Volgens Ko een Weizen waarin smaken als banaan en nootmuskaat het subtiele karakter vormen. Gecombineerd met de funky cacao en het toegankelijke alcoholpercentage is het de perfecte verfrissing op een zomers terras. Ook deze beide seizoensbieren heb ik zelf nog niet kunnen beoordelen.

CEAUX Harvest

Daarmee is het aantal bieren van CEAUX Brew vooralsnog overzichtelijk. Maar CEAUX beperkt zich niet tot alleen het (laten) brouwen van bier. Bij de Brabantse boer Piet heeft Ko jaarlijks een veldje rogge. Dat is zo klein dat het niet loont om met de huidige grootschalige combines te oogsten. Maar groot genoeg voor een batch roggebier van rond de 15 hectoliter. Oogsten gebeurt dus met kleinschalige en antieke machines tijdens het jaarlijkse ‘harvest’ feest. Liefhebbers kunnen bij de verkooppunten van CEAUX de hand leggen op certificaten van 20 euro en worden daarmee ‘pachter’ van een vierkante meter van het roggeveld. Pachters zijn uiteraard welkom op het oogstfeest en hebben naderhand recht op de opbrengst. Jawel: twee flessen CEAUX Harvest Ale van 75 cl.

Ongemoute rogge

CEAUX Harvest is daarmee uniek en vrijwel nergens in een winkel te koop. Ko kon mij toch twee kleine flesjes Harvest van 2015 en 2016 meegeven om te proeven. Eerlijk gezegd was ik van de Harvest 2015 minder onder de indruk dan van de Bastard en de Cane. Niet dat het slecht bier is, het is zeker een geslaagd, volmoutig, mooi roodbruin bier. Maar in vergelijking met de andere twee is het minder eigenzinnig en maar bescheiden hoppig. Gewoon een kwestie van smaak, waar iedereen zelf over moet oordelen. Van Harvest 2016 werd ik wel weer gelukkig, dat is met een hogere hopbitterheid meer naar mijn smaak. Verder is het wonderlijk hoe je van ongemoute rogge toch een mooi bier kan maken. Overigens voegt Ko wel een bescheiden hoeveelheid pilsmout toe om het brouwproces goed te laten verlopen.

Gedestilleerd

Daarmee houdt het nog niet op wat Ko’s experimenteerdrift betreft. Samen met Staffhorst, een Utrechtse jeneverstokerij, wordt Eau d’Utrecht gemaakt. Het is Harvest bier, versterkt met Staffhorst jenever. Eigenlijk een kopstoot in een flesje, met een alcoholpercentage van 16%. Beslist niet een flesje dat je in je eentje soldaat moet maken. Van daar is het een kleine stap naar een eigen destillaat, waarvoor CEAUX Bastard in de destilleerketel van Staffhorst is gegooid. Een Eau de Vie van bier dus, met een zeer zachte smaak waarin een vleugje hop nog aanwezig is.

Elke wijk zijn eigen brouwerij

Het bestaan als huurbrouwer maakt, dat Ko makkelijker dergelijke experimenten aan kan dan wanneer hij zijn eigen brouwerij draaiende zou moeten houden. En dat bevalt hem wel. Ik heb hem vooralsnog niet kunnen betrappen op de ambitie om uiteindelijk een eigen brouwerij te hebben. Speelt misschien een rol dat momenteel de microbrouwerijen als paddenstoelen uit de grond schieten? Ko ziet dat echter niet als probleem. In Nederland is ongeveer 1% van het genuttigde bier speciaalbier. In een stad als Portland is dat 70%! Genoeg ruimte voor groei dus. In Ko’s ideale wereld heeft elke wijk zijn eigen brouwerij. En net als de ene warme bakker de lekkerste croissantjes maakt en de andere het beste stokbrood, zal de ene microbrouwerij de beste IPA hebben en ga je naar een andere voor je favoriete stout. Stel je voor…..

Blijf op de hoogte

Meld je aan op de nieuwsbrief voor tips en de nieuwste weetjes.