Bierverhaal: Een kunstje dat iedereen kan leren

Een wereld vol bier. Zo heet het boek van biersommelier en -kenner Alain Schepers. In het boek staan meer dan honderd verhalen over bier. Zijn het feiten, fabels of is het fictie?
Hieronder één van de verhalen uit het boek. Wil je dit onderhoudende en toch educatieve geschenkboek bestellen, voor jezelf of als geschenk voor een verjaardag of bijvoorbeeld vaderdag? Dat kan in de Bierista-webshop. Het boek kost € 14,95. De verzendkosten nemen wij voor onze rekening.

Een kunstje dat iedereen kan leren

Zet je zintuigen eens aan het werk, terwijl je achter je glas bier zit. Door aandachtig te proeven leer je de kunsten van de brouwer nog meer waarderen. Het proeven zelf is trouwens ook een kunst. Nou ja, eigenlijk een kunstje, want iedereen kan het. Neem eens de moeite en ervaar hoe je genietmoment nog intenser wordt.
Natuurlijk hoef je niet bij elk glas bier heel bewust te proeven. Op een warme zomerdag drink ik ook graag een koud pilsje. En dan ga 
ik die verfrissing echt niet eerst tot in detail ontleden. Maar er zijn andere momenten, dat ik er wel echt voor ga zitten. In de meeste gevallen heb ik mijn speciaalbier in de winkel bewust uitgekozen en ‘m vervolgens thuis op temperatuur gebracht. Als ik bijvoorbeeld na een drukke dag vind dat ik een beloning heb verdiend, gaat de dop eraf. Als je zo’n ‘moment voor jezelf’ hebt gecreëerd, schenk je het bier rustig in. Neem natuurlijk wel het juiste glas. Uiteraard zorg je er ook voor dat je glas goed schoon is, zodat het bier optimaal tot zijn recht komt. Kijk nu eens goed naar de inhoud. Wat voor kleur heeft het bier precies? Is het lichtgeel, blond, goud, amberkleurig of nog donkerder? Hoe ziet de schuimkraag eruit? Is die vol, zakt die snel in of slaat het schuim gelijk neer na het inschenken? Bestaat het uit fijne belletjes of juist uit grove bellen?

Heb je het bier goed bekeken, breng dan het glas naar je neus. Ruik eens goed. Wals het bier vervolgens door het glas en ruik nogmaals. Wat ruik je nu? Geel fruit of gras, karamel, koffie, iets bloemigs, iets kruidigs wellicht? Probeer eens te formuleren wat jouw associatie
is. Geen enkel antwoord is goed of fout; het gaat om jouw waarneming, jouw interpretatie. De variëteit aan geuren is eindeloos en de omschrijvingen kunnen een heel persoonlijk karakter dragen. Soms leidt een kwalificatie of associatie tot grote hilariteit, zoals ik recent nog heb ervaren op een biercursus. Zo omschreef een cursist de geur van zijn biertje als ‘De natte jas van oma’. Een andere omschrijving die geurige en kleurige beelden bij me opriep, was die van ‘de kofferbak van mijn auto’…. Na de ogen en de neus is het nu de beurt aan de mond. Neem een kleine slok en laat het bier door je mond gaan.
De temperatuur van het bier gaat in de mondholte snel omhoog, waardoor allerlei smaaksensaties loskomen. Bij wijnproeverijen wordt de wijn vaak uitgespuugd. Bij bier doe je dit niet, bier slik je door. Want in de keelholte en het strotklepje zitten smaakreceptoren die belangrijk zijn voor de nasmaak. Neem nog een slokje, laat het door de mond gaan en vervolgens in de keelholte zakken. Zorg ervoor dat je niet veel schuim mee naar binnenhapt, want dat zorgt voor een wat bittere smaak.

Wat proef je nu? De antwoorden kunnen weer eindeloos variëren, bij- voorbeeld van hoppig tot koffie en van fruitig tot chocolade. Opnieuw geldt: alles mag, niks is fout. Probeer echter je fantasie niet helemaal op hol te laten slaan en zorg bij voorkeur voor ‘in bierkringen’ wat algemeen bekende smaakomschrijvingen. Dat maakt het vergelijken van je proefnotities met die van andere bierliefhebbers namelijk wel zo boeiend.
Op deze manier te omschrijven en vast te leggen wat je waarneemt in een bier is niet alleen leuk, maar ook leerzaam. Je ontwikkelt je smaak en je leert je eigen smaak beter kennen. Het uitkiezen van een speciaalbier wordt zo een stuk makkelijker.

Organisaties als Pint en Stibon hebben speciale proefformulieren ontwikkeld. Bekijk deze eens en kies een formulier dat je het meest aanspreekt. Trek vervolgens een flesje open en ga met de proeverij aan de slag. Kies daarvoor natuurlijk wel je momenten en ga vooral niet bij ieder glas bier pen en papier pakken, want dan is de lol er gauw af.
Na verloop van enige tijd heb je een heel persoonlijk proefdossier, waar je daarna met regelmaat nog eens doorheen zult lopen. Bij het herlezen van menig proefnotitie zal het water je weer in de mond lopen! Overigens: bier ontdekken wordt nog leuker en gezelliger als je met meerdere mensen hetzelfde bier gaat proeven!

Blijf op de hoogte

Meld je aan op de nieuwsbrief voor tips en de nieuwste weetjes.